ارزیابی عوامل استرس زای شغلی بر روی کارکنان سازمان

روزنگارآنلاین، مفهوم استرس:

متأسفانه مفهوم استرس فاقد فهم یکسان در همه پژوهش ها است و استرس در برخی از بررسی ها به عنوان یک محرک، در برخی به عنوان یک پاسخ و در برخی به عنوان یک ویژگی محیطی ، یک ویژگی فردی و تعامل بین فرد و محیط خود در نظر گرفته شده است. بنابراین ، به عنوان مثال ، در حالی که ممکن است یک محقق یک اختلال عملکرد فیزیولوژیکی را تحت عنوان استرس نشان دهد، دیگری آن را نتیجه استرس می داند. با توجه به این اختلافات در درمان ، جای تعجب نیست که هیچ نتیجه گیری در مورد مفهوم استرس وجود ندارد. روانشناسان صنعتی و سازمانی درمورد معنی استرس در سازمان ها مطرح کرده اند که استرس شغلی ، آگاهی فردی خاص یا احساس اختلال در عملکرد شخصی در نتیجه شرایط درک شده یا اتفاقات در محیط کار است.                                                        

اگر از افراد یک سازمان در مورد این که بزرگترین عوامل استرس زا آن ها چیست نظرسنجی کنید، احتمالاً این چهار پاسخ را به شما خواهند داد:

• پول
• کار
• مسئولیت های خانوادگی
• ملاحظات بهداشتی و سلامتی

در اکثر نظرسنجی‌ها در مورد استرس و علل آن، این چهار پاسخ برای مدت طولانی در صدر فهرست بوده‌اند و مطمئن هستم که از خواندن آن‌ ها تعجب نکرده‌ اید. اما مدیران وقتی متوجه می شوند که هر چهار مورد به طور مستقیم یا غیرمستقیم تحت تأثیر محیط کار قرار می گیرند، باید بیشتر توجه کنند.

سه نوع عامل استرس وجود دارد:

• فردی
• سازمانی
• محیطی

عوامل فردی استرس:

1. مسائل خانوادگی
2. مسائل مالی
3. شخصیت فردی

اولین منبع از سه منبع استرس فردی است. افراد ممکن است سفرهای پر استرس به محل کار را تجربه کنند، یا چند هفته پر استرس در یک رویداد کاری کمک کنند، اما این نوع استرس های موقتی و فردی است. استرس خانوادگی یا ازدواج‌هایی که در حال پایان (طلاق) هستند، مشکلاتی با فرزندان، والدین بیمار – این ها موقعیت‌های استرس‌زایی هستند که یک کارمند واقعاً نمی‌تواند وقتی سر کار می‌آید، آن ها را از ذهن خودش بیرون کند. استرس مالی، مانند ناتوانی در پرداخت قبوض یا تقاضای جدید غیر پیش بینانه برای دریافت وام جدید نیز ممکن است موضوعی باشد که زمان کار کارمند را مختل کند. در نهایت، شخصیت خود فرد ممکن است در واقع به استرس او کمک کند. گرایش افراد یعنی این که چگونه چیزها را منفی یا مثبت می دانند ، می تواند عاملی در استرس هر فرد نیز باشد.

عوامل سازمانی استرس عبارتند از:

1. خواسته های وظیفه و نقش: این ها عواملی هستند که به نقش یک فرد در کار مرتبط هستند، از جمله طراحی شغل یا شرایط کاری یک فرد و…
2. خواسته های بین فردی: این ها عوامل استرس زایی هستند که توسط همکاران ایجاد می شوند. شاید یک کارمند در حال تجربه درگیری مداوم با یک همکار باشد که انتظار می رود با او همکاری نزدیک داشته باشد. یا شاید کارمندان کمبود حمایت اجتماعی را در نقش خود تجربه می کنند.
3. ساختار سازمانی: به سطح تمایز در یک سازمان، میزان قوانین و مقررات و محل تصمیم گیری اشاره دارد. اگر کارمندان نتوانند در تصمیماتی که بر آن ها تأثیر می گذارد شرکت کنند، ممکن است دچار استرس شوند.
4. رهبری: این به سبک رهبری سازمان، به ویژه سبک مدیریتی مدیران ارشد آن اشاره دارد. رهبران می توانند محیطی پر از تنش، ترس و اضطراب ایجاد کنند و فشار و کنترل غیرواقعی را اعمال کنند. اگر کارمندان می ترسند که به دلیل رعایت نکردن استانداردهای رهبری اخراج شوند، قطعاً می تواند منبع استرس باشد.

مرحله زندگی سازمانی: یک سازمان چرخه ای از مراحل (تولد، رشد، بلوغ، زوال) را طی می کند. برای کارمندان، تولد و زوال یک سازمان می تواند به ویژه استرس زا باشد، زیرا این مراحل با حجم کاری سنگین و سطحی از عدم اطمینان در مورد آینده پرمیشوند.

عوامل محیطی استرس:

1. محیط اقتصادی: اقتصاد ممکن است در رکود یا تورم (مانند شرایط فعلی) باشد و باعث ایجاد عدم اطمینان برای آینده شغلی و حساب های بانکی شود.
2. محیط سیاسی: ممکن است نا آرامی سیاسی یا تغییرات سیاسی، ایجاد استرس کند.
3. فناوری: زیرا پیشرفت‌های جدید دائماً مهارت‌های کارکنان را منسوخ می‌کند و کارگران می‌ترسند که با ماشینی جایگزین شوند که بتواند همین کار را انجام دهد.

علائم مختلف استرس که به سه دسته تقسیم می شوند:

1. علائم فیزیولوژیکی: سردرد، فشار خون بالا و بیماری قلبی
2. علائم روانی: اضطراب، افسردگی و رضایت شغلی کمتر
3. علائم رفتاری: از دست دادن بهره وری، غیبت و جابجایی